Tango’dan flamenkoya, salsadan hula’ya kadar dünyanın en ünlü geleneksel danslarını keşfedin. Her ülkenin kültürünü yansıtan dansların tarihi, kökeni ve en iyi izlenebileceği şehirler…
Müziği, dansı ve seyahati bir araya getirerek sizi dünyanın dört bir yanına uzanan kültürel bir yolculuğa çıkarıyoruz.
İspanya’nın tutkulu Flamenco’sundan, Arjantin’in büyüleyici Tangosu’na, Hindistan’ın renkli Kathak dansından Türkiye’nin zarif Zeybeği’ne kadar her ülkenin dansı, o coğrafyanın ruhunu ve yaşam biçimini anlatıyor. Bu yazıda, bu dansların kökenlerini öğrenecek ve bir gün bu dansları yerinde yaşama hayali kuracaksınız.
Bharatanatyam, Hindistan
Bollywood filmlerinin büyüleyici danslarına hoş geldiniz! Renkli kostümler, enerjik koreografiler ve klasik Hint müziği eşliğinde yapılan bu danslar; duyguları hareketlerle ifade eden kendine özgü tarzıyla tanınıyor.
Kökeni, Hint mitolojisindeki tanrılara adanan ritüellere ve Hindu dini’ndeki sembolik anlamlara dayanıyor. Ayak, kol, el ve tüm vücudun senkronize şekilde kullanıldığı bu danslarda, mutlaka bir hikâye anlatılıyor. Dansçıların jest ve mimikleri, izleyiciye duyguyu aktarmada en az adımlar kadar önemli.
Bugün ise Bollywood dansı, Hindistan kültürünün ve dünya çapında popüler kültürün en ikonik simgelerinden biri haline geldi.
Tango, Arjantin
Aşkın ve ihtirasın dansı tango, 1860’lı yıllarda Arjantin’de ortaya çıktı ve kısa sürede dünyanın en tutkulu danslarından biri haline geldi. Tangoyu izlemek ve öğrenmek için en ideal adres, kuşkusuz anavatanı Arjantin ve özellikle Buenos Aires.
Şehirde düzenlenen milonga geceleri, tango severlerin buluşma noktası. Barrancas de Belgrano Parkı, Club Gricel ve Confitería Ideal, yerel halkın ve turistlerin en çok tercih ettiği adreslerden. Bu gecelerin en güzel yanı, tango dansını hemen orada öğrenme fırsatınızın olması.
Eğer sadece izlemek isterseniz, müzik ve dansı bir araya getiren yemekli milonga geceleri tam size göre. Ayrıca her ağustos ayında düzenlenen Buenos Aires Uluslararası Tango Festivali de dans tutkunlarının mutlaka gitmesi gereken eşsiz bir etkinlik.
Hallingdans, Norveç
Rotamızı Norveç’in en büyük ve masalsı vadilerinden biri olan Hallingdal Vadisi’ne çeviriyoruz. Burada ortaya çıkan Hallingdans, vahşi doğayı ve dağlık coğrafyanın sert ruhunu yansıtan geleneksel bir Norveç dansı. Halkın gücünü, dayanıklılığını ve enerjisini sembolize eden bu dans, özellikle erkekler tarafından icra edilir.
Hallingdans’ın akışında enerjik, hızlı ve akrobatik hareketler ön planda. İki ya da daha fazla dansçı, zorlu figürleri sergilerken adeta bir güç yarışına girer. Seyirciler için caz veya folk müziği eşliğinde gerçekleşen bu performans, eğlenceli ve nefes kesici bir gösteriye dönüşür.
Bugün Hallingdans, İskandinav halk danslarının da en etkileyici örneklerinden biri olarak kabul ediliyor.
Samba, Brezilya
Rio Karnavalı, dünyanın en büyük ve en görkemli festivallerinden biri olarak her yıl şubat ayında Brezilya’da düzenleniyor. Bu dönemde ülkenin en iyi dansçıları, rengârenk kostümleriyle sokakları bir görsel şölene dönüştürüyor. Pek çok kişinin hayaller listesinin başında yer alan Rio Karnavalı, samba dansı ile özdeşleşmiş durumda.
Ama böylesine büyüleyici bir atmosferde sadece izlemekle yetinmek zorunda değilsiniz. Eğer siz de samba öğrenmek istiyorsanız, Rio de Janeiro’da turistlere özel derslere katılabilir veya ülkenin en ünlü dans okullarından Mangueira ya da União da Ilha’da eğitim alabilirsiniz.
Böylece sadece Rio Karnavalı’nı izlemekle kalmaz, Brezilya dans kültürünün bir parçası da olabilirsiniz.
Morris, İngiltere
Renkli kostümleri ve dekoratif aksesuarlarıyla karşınızda İngiltere’nin en neşeli geleneksel danslarından biri: Morris Dance! Kökeni 16. yüzyıla, İngiltere’nin Ortaçağ’dan kalma dini ritüeli olan Mayıs Şenliği’ne dayanan bu dans, baharın gelişini ve yazın coşkusunu kutlamak için yapılır.
Ayak hareketleri, zıplama ve dönme gibi enerjik figürlerin eşlik ettiği Morris dansında mendil, sopa ve çubuk gibi aksesuarlar kullanılır. İzleyenleri kıpır kıpır eden bu dans, özellikle festivaller ve kutlamalar sırasında sahnelenir.
Bahar ve yaz aylarının müjdecisi kabul edilen Morris Dance, renkli kostümleri ve coşkulu performanslarıyla İngiltere’nin kültürel mirasının en canlı örneklerinden biri olarak günümüze kadar ulaştı.
Vals, Avusturya
Vals, Avusturya’nın en ünlü geleneksel danslarından biri olarak tüm dünyaya yayıldı. Müzisyen Johann Strauss’un besteleri sayesinde ünlenen bu dans, özellikle Viyana valsi olarak biliniyor ve zarafetin simgesi kabul ediliyor.
Gerçek bir Avusturya valsini hissetmek için en doğru zaman, ocak ve şubat aylarında düzenlenen görkemli balolar. 1877’den beri Viyana Opera Binası’nda gerçekleşen Opernball, dünyanın en prestijli balolarından biri. Muhteşem müzik ve dans atmosferi sunan Philharmoniker Ball da unutulmaz bir gece yaşamak isteyenler için ideal bir seçenek.
Eğer vals adımlarına yeniyseniz, Viyana’nın en prestijli dans okullarından Elmayer Dans Okulu’nda eğitim alarak bu kültürel deneyimi bizzat yaşayabilirsiniz.
Flamenko, İspanya
Flamenko dansı, Endülüs halk müziği eşliğinde yapılan ve İspanya’nın en güçlü kültürel simgelerinden biri. Kompleks yapısı, derin duygusal ifadesi ve zengin tarihsel kökleriyle flamenko; hem bir sanat dalı hem de bir yaşam biçimi olarak kabul ediliyor.
Bu büyüleyici dansı izlemek için en ideal şehirler Madrid ve Sevilla. Burada çok sayıda flamenko şovu düzenleniyor ve gösterilerin yapıldığı özel mekânlara “Tablaos” deniyor. Tablao’larda, geleneksel yemekler eşliğinde dansçıların performanslarını izleyebilirsiniz.
Flamenkoyla ilgili daha kapsamlı bilgi edinmek isteyenler içinse Museo del Baile Flamenco, hem sergileri hem de interaktif deneyimleriyle mutlaka görülmesi gereken bir adres.
Step Dans, İrlanda
İrlanda step dansı, gayda kadar ünlü ve ülkenin en ikonik kültürel miraslarından biri. 17. yüzyılın sonunda, bağımsızlık savaşları sırasında duyguların dışa vurumu olarak ortaya çıkan bu dans, İrlandalılar için adeta özgürlüğün simgesi haline geldi.
Kısa topuklu özel ayakkabılarla yapılan step dansının en belirgin özelliği, ritmik adımlar ve topuk vuruşları. Vücudun da ayak hareketlerine eşlik ettiği bu dans, görsel ve işitsel açıdan büyüleyici bir performans sunuyor.
Popüler kültürde de iz bırakan İrlanda dansının en bilinen sahnelerinden biri, Titanic filmindeki Jack ve Rose’un üçüncü sınıf partisi sahnesi. Bugün ise Riverdance gibi gösteriler sayesinde Irish dance tüm dünyada sahnelenmeye devam ediyor.
Salsa, Küba
Salsa dansı, Latin Amerika’nın en enerjik ve tutkulu danslarından biri. Dünyanın pek çok yerinde farklı stillerde uygulanıyor olsa da, bu dansı en otantik şekilde keşfetmenin en güzel adresi kuşkusuz Küba.
Salsanın en özel yanlarından biri, farklı hareketler ve ritimlerle doğaçlama yapılabilmesi. Müziğin ve dansın özgür ruhunu yansıtan bu stil, izleyiciyi de anında içine çekiyor.
Eğer salsa dansını yerinde öğrenmek isterseniz, Havana’daki dans okullarında ders alabilirsiniz. Daha otantik bir deneyim içinse yerlilerden öğrenebileceğiniz Café Cantante, La Casa de la Música ve Diablo Tun Tun, şehrin en popüler salsa mekânları arasında.
Sirtaki, Yunanistan
Sirtaki dansı, kökeni Osmanlı dönemine dayanan ve İstanbul’da Ortodoks Arnavut kasaplarının oynadığı Hasapiko dansından esinlenen bir tarz. 1960’lardan sonra ise Yunanistan’ın ulusal dansı olarak kabul edildi ve Yunan folklörünün ayrılmaz bir parçası haline geldi.
Sirtaki’nin Fener ve Balat semtlerinde ortaya çıktığı, o dönemde kasapların çoğunun Arnavut kökenli olduğu bilinir. Buna rağmen bugün Sirtaki, özellikle Míkis Theodorakis’in “Zorba’nın Dansı” müziğiyle özdeşleşip tüm dünyada Yunan kültürüyle tanınır hale geldi.
Günümüzde Sirtaki, Yunanistan’ın kültürel mirasını ve Akdeniz’in coşkulu yaşam tarzını simgeleyen ikonik bir gösteri olarak kabul ediliyor.
Tarantella, İtalya
Tarantella dansı, Güney İtalya’da 15. yüzyılda ortaya çıkan ülkenin en özgün geleneksel danslarından biri. İtalya’nın diğer danslarına kıyasla farklı bir geçmişi olan tarantella, eski zamanlarda bir kişinin tarantula örümceği tarafından sokulması halinde, zehrin etkisinden kurtulmak için yapılması gerektiğine inanılırdı.
Terapötik bir kökene sahip bu dans, yüzyıllar içinde tedavi amacından sıyrılarak coşkulu bir halk dansına dönüştü. Günümüzde İtalya’nın yöresel dansları arasında önemli bir yere sahip olan tarantella, enerjik ritimleri ve hızlı adımlarıyla sahnelerde ve festivallerde sıkça karşımıza çıkar.
Hem “tarantula” kelimesinin hem de “tarantella” dansının, İtalya’nın güneyindeki Taranto kentinin isminden türediği de biliniyor.
Hula, Hawaii
Hula dansı, Amerika’da tamamen adalardan oluşan tek eyalet olan Hawaii’nin en ünlü geleneksel dansı. 19. yüzyıldan bu yana Hawaii’nin yerlileri tarafından kültürel bir miras olarak kabul edilen bu dans, bugün sahnelerde, filmler ve dizilerde sıkça karşımıza çıkar.
Hula iki farklı türe ayrılır: Hula Kahiko ve Hula ʻAuana. Kahiko, geleneksel müzik aletleri ve ilahiler eşliğinde yapılırken; ʻAuana, gitar ve şarkılarla daha modern bir formda icra edilir.
Oturarak veya ayakta yapılan vücut hareketleriyle icra edilen hula, tarihsel olarak doğurganlığı artırmak, tanrıları onurlandırmak ve şeflere saygı göstermek amacıyla da uygulanırdı. Günümüzde ise hula, Hawaii’nin kültürel kimliğini temsil eden en ikonik dans türü.
Tap, Amerika
Tap dansı, 19. yüzyılda Amerika’da ortaya çıkan ve bugün tüm dünyada bilinen en popüler dans türlerinden biri. Ayak ucu ve topukların yere vurulmasıyla yapılan bu dans, adını dansçının giydiği özel ayakkabılardan alır. Tap shoes adı verilen bu ayakkabıların burun ve topuk kısımlarında bulunan metal parçalar, dans sırasında karakteristik “tap” sesini çıkarır.
Genellikle hızlı ritimler eşliğinde yapılan tap dansı, yaratıcı ve eğlenceli bir gösteri sunar. Zarif figürleriyle izleyenleri büyülerken, dansçının ritim duygusunu ön plana çıkarır.
Tap dansı, popüler kültürde de sıkça karşımıza çıkar. Özellikle 2016 yapımı La La Land filmi ile yeniden gündeme geldi.
Capoeira, Brezilya
Capoeira, Brezilya’nın en ikonik danslarından biri olup dans ile dövüş sanatını bir araya getiren eşsiz bir performans. Kökleri 16. yüzyıla, Afrikalı kölelerin bu topraklara getirilmesine kadar uzanır. Özgürlüklerini kazanmaya çalışan ancak dövüşmeleri yasaklanan köleler, bu yasağı aşmak için dövüş tekniklerini dans formunda gizleyerek capoeira’yı geliştirdi.
Capoeira’nın en bilinen özelliği, rakibi yenmekten çok iletişim kurmayı amaçlaması. Akrobatik hareketler, hızlı ritimler ve geleneksel müzik eşliğinde yapılan bu dans, bugün Brezilya kültürünün ve dünya sahnelerinin en dikkat çekici performanslarından biri.
